Anlaşmalı Boşanma Dava Dilekçesi ve Protokolü Rehberi (TMK m. 166/3)

Hukuki Niteliği ve Usul Kuralları

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) m. 166/3 uyarınca evlilik birliği en az bir yıl sürmüş ise, eşlerin birlikte başvurması ya da bir eşin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi hâlinde evlilik birliği temelinden sarsılmış sayılır. Bu çerçevede açılan anlaşmalı boşanma davasında temel belge, HMK m. 119 şartlarını taşıyan dava dilekçesi ve ekinde mahkemeye sunulan Anlaşmalı Boşanma Protokolüdür.

Kanun koyucu, anlaşmalı boşanma kararı verilebilmesi için hâkimin tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesini ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu hususunda taraflarca kabul edilen düzenlemeyi uygun bulmasını şart koşmuştur. Dolayısıyla dilekçe ve protokolde maddi-manevi tazminat, yoksulluk nafakası, velayet, çocukla kişisel ilişki ve iştirak nafakası hususlarının hiçbir tereddüde yer vermeyecek açıklıkta düzenlenmesi gerekir.

Uygulamada müphem ifadeler içeren, mal rejiminin tasfiyesi veya ziynet eşyaları konusunda açık hüküm barındırmayan protokoller, boşanma kararının kesinleşmesinden sonra yeni alacak ve tapu iptal davalarına sebebiyet verebilmektedir. Bu rehberde, anlaşmalı boşanma dilekçesi ve protokolünde bulunması zorunlu kanuni unsurlar ile usul kuralları ele alınmaktadır.

Dilekçede Bulunması Zorunlu Kanuni Unsurlar

[İL / İLÇE ADI] NÖBETÇİ AİLE MAHKEMESİNE

DAVACI            : [Adı Soyadı] (T.C. Kimlik No: [11 Haneli TCKN])
ADRES             : [Açık Tebligat Adresi]
VEKİLİ            : [Avukat Adı Soyadı - Adres - UETS No (Varsa)]

DAVALI            : [Adı Soyadı] (T.C. Kimlik No: [11 Haneli TCKN])
ADRES             : [Açık Tebligat Adresi]

KONU              : Evlilik birliğinin temelinden sarsılması nedeniyle TMK m. 166/3 uyarınca anlaşmalı boşanma talebimizden ve ekli protokolün onaylanması isteminden ibarettir.

AÇIKLAMALAR       :
1. Davacı ile davalı [GG.AA.YYYY] tarihinde evlenmiş olup, bu evlilikten [GG.AA.YYYY] doğumlu [Çocuğun Adı Soyadı] isimli müşterek çocukları bulunmaktadır. Tarafların evliliği bir yılı aşkın süredir devam etmektedir.
2. Taraflar arasında zamanla ortaya çıkan fikir ve karakter uyuşmazlıkları nedeniyle ortak hayat çekilmez hale gelmiş, evlilik birliği temelinden sarsılmıştır. Taraflar bir araya gelerek evlilik birliğini sürdürmelerinin mümkün olmadığı konusunda mutabık kalmışlardır.
3. Boşanmanın mali sonuçları (maddi ve manevi tazminat, yoksulluk nafakası), müşterek çocuğun velayeti, iştirak nafakası, çocukla kişisel ilişki kurulması ve mal rejiminin tasfiyesi hususlarında taraflar serbest iradeleriyle anlaşmış olup, imzalanan [GG.AA.YYYY] tarihli "Anlaşmalı Boşanma Protokolü" dilekçemiz ekinde sunulmaktadır.

HUKUKİ NEDENLER   : 4721 s. TMK m. 166/3, m. 168, m. 174, m. 175, m. 182; 6100 s. HMK ve ilgili mevzuat.
HUKUKİ DELİLLER   : Nüfus kayıt örneği, [GG.AA.YYYY] tarihli Anlaşmalı Boşanma Protokolü ve sair yasal deliller.

SONUÇ VE İSTEM    : Yukarıda açıklanan nedenlerle; davamızın kabulü ile ekte sunulan [GG.AA.YYYY] tarihli Anlaşmalı Boşanma Protokolünün aynen onaylanmasına, tarafların TMK m. 166/3 maddesi uyarınca BOŞANMALARINA, yargılama giderlerinin üzerimizde bırakılmasına karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim. [GG.AA.YYYY]

                                                        Davacı (veya Vekili)
                                                            [Adı Soyadı]
                                                               [İmza]

EK: 1- [GG.AA.YYYY] Tarihli Anlaşmalı Boşanma Protokolü (Islak İmzalı)
    2- Kimlik Fotokopisi / Vekâletname

------------------------------------------------------------------------
                     ANLAŞMALI BOŞANMA PROTOKOLÜ (TASLAK)

TARAFLAR          : Bir tarafta [Adı Soyadı] (T.C.: [...]) ile diğer tarafta [Adı Soyadı] (T.C.: [...]) aşağıdaki şartlarda anlaşarak boşanmaya karar vermişlerdir:

MADDE 1 - BOŞANMA İRADESİ: Taraflar, TMK m. 166/3 uyarınca evlilik birliğinin sona erdirilmesi hususunda karşılıklı ve serbest iradeleriyle mutabık kalmışlardır.
MADDE 2 - VELAYET VE KİŞİSEL İLİŞKİ: Müşterek çocuk [Adı Soyadı]'nın velayeti [Anne/Baba Adı Soyadı]'ya verilecektir. Diğer ebeveyn ile çocuk arasında; her ayın 1. ve 3. hafta sonu Cumartesi günü saat 10.00'dan Pazar günü saat 18.00'e kadar, dini bayramların 2. günü saat 10.00'dan 3. günü saat 18.00'e kadar, yarıyıl tatilinin ilk haftası ve her yıl Temmuz ayının 1. günü saat 10.00'dan 30. günü saat 18.00'e kadar kişisel ilişki kurulacaktır.
MADDE 3 - NAFAKA HÜKÜMLERİ: [Anne/Baba Adı Soyadı], müşterek çocuk için aylık [Tutar] TL iştirak nafakasını her ayın [Günü]. günü [IBAN No] hesabına ödeyecektir. Nafaka her yıl TÜİK tarafından açıklanan on iki aylık ortalama TÜFE oranında artırılacaktır. Tarafların birbirlerinden yoksulluk nafakası talebi yoktur; bu haktan kesin olarak feragat etmişlerdir.
MADDE 4 - TAZMİNAT VE MAL REJİMİ: Tarafların birbirlerinden maddi ve manevi tazminat talebi bulunmamaktadır. Taraflar şahsi ve ev eşyaları ile ziynet eşyalarını teslim almış olup, mal rejiminin tasfiyesinden (katılma ve değer artış payı alacağı) kaynaklanan haklarından karşılıklı olarak feragat ettiklerini ve birbirlerini gayrikabili rücu ibra ettiklerini kabul ve beyan ederler.
MADDE 5 - YARGILAMA GİDERLERİ: Taraflar birbirlerinden yargılama gideri ve vekâlet ücreti talep etmeyeceklerdir.

İşbu protokol 5 (beş) maddeden ibaret olup [GG.AA.YYYY] tarihinde 3 nüsha olarak imza altına alınmıştır.

       TARAF 1                                            TARAF 2
    [Adı Soyadı]                                       [Adı Soyadı]
       [İmza]                                             [İmza]

Uygulamada Dikkat Edilmesi Gereken Kritik Noktalar

• Evlilik süresi 1 yılı doldurmadan açılan anlaşmalı boşanma davası TMK m. 166/3 şartı gerçekleşmediğinden reddedilir veya çekişmeli boşanmaya dönüşür.
• Avukat aracılığıyla takip edilse dahi anlaşmalı boşanma duruşmasında her iki eşin de bizzat hazır bulunarak protokolü ve boşanma iradesini hâkim huzurunda sözlü olarak onaylaması kanuni zorunluluktur (TMK m. 166/3).
• Protokolde sadece "nafaka ve tazminat talep edilmemektedir" yazılması mal rejimi (katılma alacağı) ve ziynet eşyası davalarını engellemez; mal rejimi tasfiyesi ve ziynetler ayrıca açıkça yazılmalıdır.
• Taşınmaz veya araç devri kararlaştırılıyorsa taşınmazın ada/parsel/bağımsız bölüm bilgileri ile aracın plaka numarası ve devir masraflarının kime ait olacağı açıkça belirtilmelidir.
• İştirak nafakası kamu düzenine ilişkin olduğundan anlaşmalı boşanmada feragat edilse dahi çocuğun üstün yararı gereği sonradan dava açılarak talep edilebilir; buna karşılık yoksulluk nafakası ve maddi-manevi tazminattan feragat kesindir.
• Duruşmada tutanağa geçirilen beyanlar ile protokol metni arasında çelişki olmamalı, protokol hüküm fıkrasına aynen geçirilerek mahkemece onaylanmalıdır.

Sık Sorulan Sorular

Bu sayfada yer alan taslak şablon ve açıklamalar yalnızca usul hukuku çerçevesinde genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Her somut uyuşmazlığın vakıaları, delilleri ve hukuki nitelendirmesi farklı olduğundan, standart şablonların doğrudan kullanılması hak kaybına yol açabilir.